Wabi Sabi – Học Cách Chấp Nhận Những Khiếm Khuyết Để Thương Những Điều Không Hoàn Hảo

Đã bao giờ bạn đã từng nghe đến khái niệm Wabi Sabi hay chưa? Wabi Sabi là cảm thức thẩm mỹ độc đáo của người Nhật có nội hàm phong phú, chịu ảnh hưởng sâu sắc của Phật giáo đặc biệt là Thiền tông. Với cảm thức này, nó cũng được xem như là triết lý sống hạnh phúc của người Nhật khi chấp nhận sống với khiếm khuyết vì cuộc đời này không gì hoàn hảo, biết đâu ta sẽ nhìn thấy được nét đẹp trong sự khiếm khuyết đó. 

Ở bài viết lần này, cùng Nhật Ngữ Tâm Việt tìm hiểu về cảm thức thẩm mỹ Wabi Sabi này nhé!

Wabi Sabi là gì?

Wabi (侘) được định nghĩa là ý thức tìm kiếm cảm giác đủ đầy về tâm hồn trong sự túng thiếu, nghèo khổ. Thế nhưng trong cái khốn khổ đó, người Nhật thời Kamakura (1185-1333) và Muromachi (1336-1573) vẫn tìm ra được lối thoát rằng là chính nỗi khốn cùng đã giải phóng con người thoát khỏi mọi bám víu bên ngoài để hướng đến cái đẹp nội tâm bên trong. Lúc đó, tự nhiên “Wabi” lại mang hàm nghĩa tích cực, nhấn mạnh được cái đẹp trong sự nguyên sơ, cái phong nhiêu trong sự nghèo khó. Khái niệm “Wabi” được đẩy lên đỉnh điểm qua bậc thầy trà đạo Sen no Rikyu, người đã nâng tầm trà đạo lên một mức cao chưa từng thấy và trở thành những khuôn mẫu cho đến ngày hôm nay với tên gọi “Wabicha” (詫び茶).

Sabi (寂), được định nghĩa là vẻ đẹp toát ra từ sự điềm nhiên, tĩnh lặng. Khái niệm “Sabi” do nhà thơ Haiku là Basho đề xướng. Cảnh hoang vu mà người thì cô độc, già nua, nhưng ẩn sâu trong đó là vẻ đẹp tiềm ẩn. Cách nhìn này đã khiến cho người Nhật không còn cam chịu trong cảnh nghèo khó mà thậm chí còn tìm thấy được bên trong đó là suối nguồn của niềm vui.

Sống theo tinh thần Wabi Sabi cũng có nghĩa là hiểu trên đời không có thứ gì hoàn hảo, từ những khiếm khuyết mà tìm ra điều tốt đẹp. Wabi Sabi giúp tối giản hóa cuộc sống bởi thay vì đau khổ với những nỗi bất hạnh, bạn sẽ biết trân trọng những thứ được sinh ra từ bất hạnh ấy. Chẳng hạn như nghệ thuật Kintsugi – nơi những mẫu gốm rạn vỡ được “vá” lại bằng chất liệu sơn mài có phủ lên hoặc trộn thêm với bột vàng nhằm phơi bày thay vì che giấu các “khiếm khuyết” của sản phẩm; hay gốm Raku – dòng gốm cổ được chế tạo từ phương pháp thủ công truyền thống, không sử dụng men tráng, nhằm tôn lên vẻ đẹp xù xì bất định được tạo ra trong suốt quá trình làm gốm. Một vật phẩm Wabi Sabi được cho là đẹp khi có độ tuổi càng cao, càng mộc mạc, vỡ vụn và mang đậm tính cá nhân. Người Nhật quan niệm chính nhờ sự đổ vỡ này mà món gốm đã trở nên đặc biệt hơn với những vết nứt cá tính, chỉ riêng nó mới sở hữu.

Hình 1: Nghệ thuật Kintsugi – Nguồn Sưu Tầm

Hình 2: Gốm Raku – Nguồn Sưu tầm

Wabi Sabi trong kiến trúc Nhật Bản

Không chỉ đáng chú ý ở lĩnh vực gốm sứ, tinh thần Wabi Sabi còn nổi bật trong kiến trúc nội thất với tư tưởng chủ đạo là tôn trọng và cố gắng giữ nguyên bản chất vốn có của mọi vật. Kiến trúc Wabi Sabi là sự mộc mạc, gần gũi, dễ chịu được kết hợp từ các yếu tố kiểu dáng, kết cấu không gian, chất liệu và màu sắc.

Với nguyên tắc chú trọng sự tối giản, các thiết kế Wabi Sabi mang đường nét đơn giản, hạn chế tối đa việc uốn, nắn, có thể thay đổi theo mục đích của người dùng miễn sao thể hiện đầy đủ công năng của sản phẩm. 

Không gian, ánh sáng: Wabi Sabi chú trọng tạo nhiều khoảng trống, nhưng mỗi khoảng trống đều mang “ý đồ” riêng của tác giả. Tất cả đều được tính toán cẩn thận để tận dụng tối đa ánh sáng tự nhiên cũng như để gió có thể tràn vào mọi ngóc ngách, nhằm tạo không gian kiến trúc thoáng, dễ chịu. 

Chất liệu: Gỗ, đá, vải vóc, kim loại thô là những chất liệu được ưa chuộng trong các thiết kế mang phong cách Wabi Sabi. Bên cạnh đó, Wabi Sabi thường bỏ qua công đoạn gia công nhằm tránh làm mất đi nét đẹp tự nhiên của các chất liệu này. 

Màu sắc: các tông màu mang nét trầm tĩnh, sâu lắng và nhẹ nhàng có trong các chất liệu như nâu, vàng nhạt, xám, trắng. Dù không có màu sắc nào nổi trội, nhưng chúng tạo nên một tổng thể hài hòa và thanh thoát cho các không gian kiến trúc.

Một số kiến trúc mang tinh thần Wabi Sabi:

Hình 3: Kiến trúc mang tinh thần Wabi Sabi

Hình 4: Kiến trúc mang tinh thần Wabi Sabi

Hình 5: Kiến trúc mang tinh thần Wabi Sabi

Giảm ngay 25% cho Khóa học N5-N4-N3 khi đăng ký trong tháng 10

Nhớ theo dõi Trung Tâm Nhật Ngữ Tâm Việt để cập nhật thêm nhiều kiến thức thú vị nhé! Đến Tâm Việt là HỌC NHẬT HIỂU BẢN

———————————

NHẬT NGỮ TÂM VIỆT

Địa chỉ: 399 Lũy Bán Bích, P. Hiệp Tân, Q. Tân Phú

Hotline: 0936.1900.66

Website: www.tvg.edu.vn

#jlpt, #năng_lực_nhật_ngữ #hoctiengnhat #Tiếng_Nhật #Nhật_Ngữ_Tâm_Việt #Japan #Học_Nhật_Hiểu_Bản #Anime